techo.png

ปิยวาจา


ปิยวาจา คือการพูด ซึ่งรวมถึงการเขียนหรือแสดงความคิดเห็นด้วยถ้อยคำที่ไพเราะ อ่อนหวาน หรืออ่อนโยน และจริงใจ ไม่พูดด้วยความกระด้าง ไม่ใช้คำหยาบคาย ก้าวร้าว ซึ่งเป็นคำสอนของพระพุทธองค์ในธรรมข้อสังคหวัตถุ 4 เป็นหลักธรรมแห่งการสงเคราะห์เกื้อกูล และยึดเหนี่ยวน้ำใจกัน ปิยวาจามีความสำคัญรองจากการให้ทานทีเดียว หากไม่อาจเกื้อกูลด้วยการให้ทานได้ ก็ยังเกื้อกูลด้วยปิยวาจา และต้องประกอบด้วยการไม่พูดเท็จ ไม่พูดส่อเสียด ไม่พูดหยาบคาย ไม่พูดเพ้อเจ้อ บางคนติดการพูดคำหยาบคายหรือพูดจาด้วยน้ำเสียงกระด้างโดยไม่ยอมปรับปรุงตัวเอง ได้แต่อ้างว่าฉันเป็นของฉันแบบนี้ นี่คือผู้ที่ไม่รู้จักฝึกตนเอง

.

การขาดความหวานทั้งต่อร่างกายและจิตใจ เป็นภัยแก่ตัวกว่าเรื่องอื่นอีกมากมาย การขาดความหวานต่อร่างกายทำให้หมดเรี่ยวแรง ต่อจิตใจทำให้รู้สึกหดหู่หม่นหมอง ขาดกำลังใจ การมีปิยวาจาที่ดี ย่อมยังความชื่นใจให้บังเกิดแก่ผู้ฟังและยังเป็นเครื่องมือสร้างกำลังใจได้อย่างยอดเยี่ยม

.

ปิยวาจาที่ออกมาจากความจริงใจ น้ำเสียงจะมีความอ่อนโยน ทำให้ผู้ฟังรู้สึกมีกำลังใจ ผู้พูดก็จะกลายเป็นผู้มีมิตรมาก เป็นผู้มีโอกาสมาก และยังเกื้อกูลผู้อื่นได้อย่างมีพลัง

.

ปิยวาจาที่ออกมาจากจิตใจ แม้เป็นเพียงขานรับคำเดียว ผู้ฟังก็มีกำลังใจมากมาย เมื่อครั้งที่สมเด็จพระปิยมหาราชทรงตรอมพระทัยด้วยเกรงว่าสยามจะตกเป็นเมืองขึ้นของฝรั่งเศสในวิกฤตการณ์ รศ.112 พระองค์ไม่ทรงเสวยอาหารและยา ตรัสถึงขั้นว่า หากสยามสูญสิ้นเอกราช พระองค์ก็จะสิ้นพระทัยไปด้วย พระเจ้าน้องยาเธอ กรมหมื่นดำรงราชานุภาพ ได้นิพนธ์คำกลอนถวายคำปลอบและให้กำลังพระทัยแก่พระองค์ว่า เมื่อหากทรงแก้ไขอย่างดีที่สุดแล้วไม่รอด ก็ถือเป็นกรรม กำลังใจผ่านการแสดงออกด้วยปิยวาจา ทำให้พระปิยมหาราชทรงมีกำลังพระหทัยกลับคืนมาเผชิญปัญหาและฟันฝ่าอุปสรรคจนนำพาประเทศรอดพ้น รักษาเอกราชไว้ได้

.

สำหรับคนทั่วไป วัน ๆ แทบมิอาจนับได้เลยว่าได้ใช้คำพูดหรือแสดงความคิดเห็นในเรื่องต่าง ๆ มากน้อยเพียงใด ในเมื่อปิยวาจามีพลังดีงามถึงเพียงนี้ เก็บความหวานไว้ทำไม...

.

ความหวานนั้นมีคุณ อย่าเป็นคนสุดโต่ง อย่าเป็นคนหยาบกระด้าง อย่าให้กายและจิตใจ...สิ้นไร้ความหวาน

.

อาจารย์อัจฉราวดี วงศ์สกล

ที่มา : คอลัมน์ Master’s Blog นิตยสารข้ามห้วงมหรรณพ ฉบับที่ 21

ดู 1,590 ครั้ง

โพสต์ล่าสุด

ดูทั้งหมด